Η ΕΕ διερευνά υποθέσεις φερόμενης απάτης στις ελληνικές γεωργικές επιδοτήσεις

Ελληνικοί αξιωματούχοι βρίσκονται υπό έρευνα για κακοδιαχείριση των γεωργικών επιδοτήσεων, ενώ υπάρχουν καταγγελίες για απάτη και κατάχρηση κεφαλαίων.

Μια υποτιθέμενη απάτη πολλών εκατομμυρίων ευρώ στην Ελλάδα, κατά την οποία κονδύλια που προορίζονταν για γεωργικές επιδοτήσεις διοχετεύθηκαν σε μη αγρότες, αποτελεί αντικείμενο έρευνας από τις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τον περασμένο μήνα, εισαγγελείς της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO), συνοδευόμενοι από αξιωματούχους της ελληνικής μονάδας καταπολέμησης της διαφθοράς, πραγματοποίησαν έφοδο στην υπηρεσία πληρωμών και ελέγχου του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με σκοπό την καθοδήγηση και τη διασφάλιση της κοινοτικής ενίσχυσης (ΟΠΕΚΕΠΕ) στην Αθήνα, στο πλαίσιο της διερεύνησης παράνομων πληρωμών σε μη επιλέξιμα άτομα.

Το Opekepe είναι ένας ελληνικός δημόσιος οργανισμός υπεύθυνος για τη διανομή ευρωπαϊκών επιδοτήσεων ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ ετησίως σε Έλληνες αγρότες και κτηνοτρόφους.

Δείτε επίσης: Αναθεωρημένη γεωργική πολιτική με στόχο τη στήριξη των μικρών ευρωπαίων αγροτών

Το Politico ανέφερε ότι οι υπάλληλοι του ΟΠΕΚΕΠΕ ήρθαν σε φυσική αντιπαράθεση με τους αξιωματούχους της ΕΕΔΠ κατά τη διάρκεια της έφοδου. 

Σε δηλώσεις της στο Politico, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελέας Laura Kövesi δεσμεύτηκε να προχωρήσει με την έρευνα κατά της υπηρεσίας παρά τις «επιθέσεις» και τον «εκφοβισμό» εναντίον του προσωπικού της EPPO.

Η EPPO ανέφερε ότι σε μια σειρά υποθέσεων μεταξύ 2019 και 2022, η Opekepe πραγματοποίησε πληρωμές σε άτομα που δήλωσαν ψευδώς ότι είχαν μισθώσει ή ήταν ιδιοκτήτες βοσκοτόπων ή ισχυρίστηκαν ότι ήταν νέοι αγρότες για να λάβουν ευρωπαϊκές επιδοτήσεις.

Σύμφωνα με μία καταγγελία, ένα άτομο δήλωσε ότι είναι ιδιοκτήτης 2.200 εκταρίων ελαιώνων που έχουν φυτευτεί σε υψόμετρο 1.800 μέτρων στα βουνά της Δυτικής Μακεδονίας, μια περιοχή της βόρειας Ελλάδας όπου είναι εξαιρετικά απίθανο να ευδοκιμούν ελαιόδεντρα λόγω του μεγάλου υψομέτρου και των παγωμένων χειμώνων.

Η ρίζα του προβλήματος της κακής διαχείρισης των γεωργικών επιδοτήσεων μπορεί να αναχθεί στο 2015.

Περίπου εκείνη την εποχή, η Ευρωπαϊκή Ένωση αποφάσισε να στηρίξει οικονομικά τους κτηνοτρόφους και τους αγρότες ανάλογα με το μέγεθος των βοσκοτόπων και των λιβαδιών που χρησιμοποιούσαν ή μισθώνουν.

Ωστόσο, το μεσογειακό τοπίο της Ελλάδας και η έλλειψη δασικών χαρτών που θα οριοθετούσαν τις διαθέσιμες βοσκότοπους στη χώρα δεν συνάδουν με τον επίσημο ορισμό των βοσκοτόπων που εισήγαγε η Ε.Ε., ο οποίος περιγράφει καλύτερα τα βοσκοτόπια που βρίσκονται στα κράτη μέλη της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης.

Με τη συγκατάθεση των Βρυξελλών, η τότε ελληνική κυβέρνηση εξέδωσε υπουργική απόφαση για να προσφέρει μια «τεχνική λύση» στο πρόβλημα. 

Η απόφαση επέτρεπε στους αγρότες και τους κτηνοτρόφους να δηλώνουν τη χρήση βοσκοτόπων σε περιοχές μακριά από τη βάση τους για τη βόσκηση των ζώων τους, συμπληρώνοντας έτσι το μέγεθος των βοσκοτόπων που χρησιμοποιούσαν και καθιστώντας τους επιλέξιμους για επιδοτήσεις.

Αυτή η τεχνική λεπτομέρεια, ωστόσο, άνοιξε την πόρτα σε καταχραστές που δήλωναν ψευδώς ότι ήταν ιδιοκτήτες ή χρήστες βοσκοτόπων και διεκδικούσαν μέρος των ευρωπαϊκών κονδυλίων.

Η υπόθεση των δόλιων επιδοτήσεων έχει ήδη παραπεμφθεί σε δικαστήριο της Αθήνας, με επτά κατηγορούμενους να κατηγορούνται για την υποβολή ψευδών αιτήσεων στην Οπέκεπε και την παράνομη λήψη χιλιάδων ευρώ σε οικονομική ενίσχυση.

«Αυτή ήταν μια μέθοδος, ένα σχέδιο, που χρησιμοποιήθηκε για την πρόσβαση σε κονδύλια χωρίς να πληρούνται τα κριτήρια επιλεξιμότητας», δήλωσε η Παρασκευή Τυχεροπούλου, πρώην υπάλληλος του ΟΠΕΚΕΠΕ και βασική μάρτυρας στην υπόθεση. «Σε πολλές περιπτώσεις, η γη που αναφερόταν δεν είχε ανήκει ποτέ στους αιτούντες ή είχε δηλωθεί από κάποιον άλλο στο παρελθόν».

Δείτε επίσης: Ιταλός αξιωματικός της αστυνομίας εξηγεί πώς λειτουργεί η απάτη με το ελαιόλαδο

Τουλάχιστον οκτώ ακόμη παρόμοιες υποθέσεις που αφορούν την κατάχρηση ευρωπαϊκών γεωργικών κονδυλίων αναμένεται να φτάσουν στα δικαστήρια τους επόμενους μήνες.

Λόγω της κατάχρησης των γεωργικών κονδυλίων, η ελληνική κυβέρνηση αποφάσισε να καταργήσει την Οπέκεπε και να μεταφέρει τις αρμοδιότητές της στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).

Ορισμένοι, ωστόσο, υποστήριξαν ότι η κυβέρνηση βιάστηκε να κλείσει τον οργανισμό σε μια προσπάθεια να αποτρέψει τους εισαγγελείς από το να ερευνήσουν σε βάθος το σκάνδαλο της κακοδιαχείρισης των κονδυλίων.

Πηγές, που ζήτησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους για να συζητήσουν μια εν εξελίξει έρευνα, δήλωσαν στην Olive Oil Times ότι κυβερνητικοί αξιωματούχοι ενδέχεται να γνώριζαν ή ακόμη και να είχαν εμπλακεί τη διανομή ευρωπαϊκών κονδυλίων σε μη δικαιούχους τα τελευταία χρόνια.

Ως ομάδα, οι Έλληνες αγρότες εξέφρασαν την αγωνία τους για τη μεταφορά των γεωργικών ενισχύσεων στην ΑΑΔΕ.

«Αυτή η μεταφορά μας προκαλεί τεράστια ανησυχία και φόβο για τις πληρωμές των επιδοτήσεων», δήλωσε ο αγρότης και πρόεδρος της Ένωσης Αγροτών Εύρου, Γιάννης Μαργαριτίδης. «Η εφορία είναι ένας φορέας που δεν έχει καμία σχέση με τις γεωργικές επιδοτήσεις. Θα χρειαστεί κάποιος χρόνος μέχρι να συντονιστούν σωστά, και δεν γνωρίζουμε τι θα συμβεί με τις πληρωμές».

Εν τω μεταξύ, έχουν εμφανιστεί αναφορές για μια άλλη πιθανή περίπτωση κακοδιαχείρισης των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων στη χώρα, αυτή τη φορά σχετικά με κονδύλια που έχουν διατεθεί για τους βιολογικούς μελισσοκόμους της χώρας.

Σύμφωνα με καταγγελία που υπέβαλε στο ελληνικό Υπουργείο Γεωργίας και Τροφίμων η ΕΘΕΑΣ, η εθνική ένωση γεωργικών οργανώσεων, δεν πραγματοποιείται καμία αξιολόγηση για τον εντοπισμό των γνήσιων βιολογικών μελισσοκόμων πριν από τη διανομή των κονδυλίων, με αποτέλεσμα την αλόγιστη κατανομή των χρημάτων εις βάρος των πραγματικών δικαιούχων.

Το συνολικό ποσό που διατίθεται στους βιολογικούς μελισσοκόμους στην Ελλάδα υπερβαίνει τα 18 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.