Παγκόσμια μελέτη για το κόστος παραγωγής των ελαιοκαλλιεργητών
Το πραγματικό κόστος παραγωγής ελιών για την παραγωγή ελαιολάδου αποτελεί αντικείμενο έρευνας από επιτροπή που έχει ορίσει η Διεθνής Επιτροπή Ελαιολάδου (IOC) και η οποία αναμένεται να υποβάλει την έκθεσή της έως τον Μάιο.
Πόσο κοστίζει πραγματικά η καλλιέργεια ελιών για την παραγωγή ελαιολάδου και πόσο διαφέρει το κόστος αυτό ανά τον κόσμο; Σύμφωνα με τον Δρ Juan Vilar Hernández, υποσυντονιστή μιας 25μελούς ομάδας εμπειρογνωμόνων που έχει διοριστεί από το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου (IOC) για τη μελέτη του κόστους παραγωγής, οι ίδιοι οι ελαιοκαλλιεργητές συχνά δεν γνωρίζουν τις απαντήσεις.
Από τον Δεκέμβριο, η ομάδα έχει διεξάγει μια διεθνή έρευνα μεταξύ των παραγωγών ελαιολάδου και τώρα ετοιμάζεται να παραδώσει την ανάλυσή της στο ΔΟΕ έως τις 19 Μαΐου. Η μελέτη τους επικεντρώνεται στα κόστη παραγωγής των ελιών στο χωράφι – μέχρι τη στιγμή της συγκομιδής και της μεταφοράς τους στο ελαιοτριβείο – κατά τη διάρκεια των τελευταίων τεσσάρων εποχών. Το έργο στοχεύει στην ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με το πραγματικό εύρος των κόστους στον τομέα και στη διευκόλυνση της λήψης αποφάσεων σε θέματα όπως οι αλλαγές στις γεωργικές εισροές και διαδικασίες, καθώς και ο σχεδιασμός επιχειρηματικής στρατηγικής.
Γιατί είναι απαραίτητη η μελέτη
Οι καλλιεργητές που χρησιμοποιούν παραδοσιακές μεθόδους καλλιέργειας – οι οποίοι αντιπροσωπεύουν περίπου τα τρία τέταρτα της συνολικής παγκόσμιας έκτασης που προορίζεται για την παραγωγή ελαιολάδου – έχουν να κερδίσουν τα περισσότερα από τη μελέτη, επειδή συχνά στερούνται ολοκληρωμένων λογιστικών συστημάτων και ανάλυσης των αποτελεσμάτων τους, δήλωσε ο Vilar, Διευθύνων Σύμβουλος της GEA Westfalia Separator Ibérica. (Το 2012 ο Vilar έγραψε το «The International Olive Oil Production Sector» — ένα περιεκτικό βιβλίο για τον τομέα.)
«Η μελέτη θα χρησιμεύσει ως στρατηγικό επιχειρηματικό εργαλείο, ειδικά για τους μειονεκτούντες και πιο παραδοσιακούς ελαιώνες, βοηθώντας στην βελτιστοποίησή τους, και έτσι στην αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα αυτής της κοινωνικής γεωργίας που βρίσκεται βυθισμένη στη δίνη της παγκοσμιοποίησης και αντιμετωπίζει πολύ στενά οικονομικά περιθώρια. Σε τελική ανάλυση, σε διεθνές επίπεδο, περισσότερα από 30 εκατομμύρια άτομα ζουν άμεσα από αυτόν τον τομέα, ο οποίος έχει ετήσιο κύκλο εργασιών 7-11 δισεκατομμυρίων ευρώ», ανέφερε.
Αξιολόγηση της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας
Μια εικόνα της σημασίας της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας δόθηκε τον Νοέμβριο από τον Jaime Carbó, Διευθύνοντα Σύμβουλο της μεγαλύτερης εταιρείας εμφιάλωσης ελαιολάδου στον κόσμο, Deoleo, ο οποίος ανέφερε ότι τον περασμένο χρόνο η Deoleo αγόρασε αυστραλιανό ελαιόλαδο, το εμφιάλωσε στην Ευρώπη και στη συνέχεια το πούλησε στην Αμερική. «Ακούγεται παράξενο, αλλά τα νούμερα έβγαιναν», είπε. Σε μια τέτοια παγκόσμια αγορά, οι παραγωγοί δεν μπορούν να γνωρίζουν αν είναι ανταγωνιστικοί χωρίς να γνωρίζουν το πραγματικό κόστος παραγωγής τους.
Ο Vilar ανέφερε ότι, ως πολύ γενικός κανόνας, για να είναι κερδοφόρα, το κόστος παραγωγής για 1 κιλό ελιών στην πύλη του αγροκτήματος δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 0,33-0,45 ευρώ – συμπεριλαμβανομένων όλων των σχετικών εξόδων, όπως η αυτοαπασχόληση, η απόσβεση των περιουσιακών στοιχείων και το κόστος ευκαιρίας. Ωστόσο, είναι δύσκολο να προσδιοριστεί με ακρίβεια μια τέτοια τιμή, τόνισε ο Vilar, επειδή οι τιμές στην αγορά ελαιολάδου κυμαίνονται και άλλες μεταβλητές περιλαμβάνουν τη χώρα, την ποικιλία ελιάς, τη μέθοδο καλλιέργειας, την απόδοση ελαιολάδου, την εποχή της συγκομιδής και το έδαφος.
Η μελέτη καλύπτει σχεδόν 50 χώρες και επτά γεωργικά συστήματα
Στο πλαίσιο της φιλόδοξης αυτής μελέτης, αποστάθηκαν λεπτομερείς ερωτηματολόγια σε περισσότερους από 400 αποδέκτες σε όλο τον κόσμο, μεταξύ των οποίων παραγωγοί, ενώσεις παραγωγών, ελαιοτριβεία, τεχνικό προσωπικό και ερευνητικά κέντρα.
«Η μελέτη καλύπτει τις 47 χώρες όπου παράγεται ελαιόλαδο, συμπεριλαμβανομένων των νεοεισερχόμενων Ναμίμπια και Αρμενίας», δήλωσε ο Vilar, ο οποίος ανέφερε επίσης ότι η Μαδαγασκάρη και η Νότια Κορέα διεξάγουν δοκιμές πεδίου με σκοπό να ενταχθούν στη μελέτη.
Οι καλλιεργητές έχουν χωριστεί σε επτά κατηγορίες ανάλογα με το αν χρησιμοποιούν παραδοσιακές (<180 δέντρα/εκτάριο), εντατικές (180-800 δέντρα/εκτάριο) ή υπερεντατικές (>800 δέντρα/εκτάριο) μεθόδους καλλιέργειας, με τις δύο πρώτες να χωρίζονται επίσης ανάλογα με το αν τα δέντρα είναι βροχοτροφικά ή αρδευόμενα. Η κατηγορία της παραδοσιακής καλλιέργειας χωρίζεται περαιτέρω ανάλογα με το αν η γη έχει κλίση μεγαλύτερη ή μικρότερη του 20 τοις εκατό.
Τα αποτελέσματα θα δημοσιοποιηθούν, η μελέτη ενδέχεται να επεκταθεί στα έξοδα άλεσης
Ο Vilar δήλωσε ότι, μόλις ολοκληρωθεί, τα αποτελέσματα της μελέτης θα δημοσιοποιηθούν από το IOC.
«Θα είναι η πιο ολοκληρωμένη, από άποψη περιεχομένου και διεθνούς εκπροσώπησης, που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ. Αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο διαχείρισης και λήψης αποφάσεων για τους ελαιοκαλλιεργητές», είπε.
Η ΔΟΕ δήλωσε πέρυσι ότι η μελέτη θα βοηθήσει επίσης «να προσδιοριστεί τι χρειάζονται οι χώρες όσον αφορά τη στήριξη και την τεχνική βοήθεια, ώστε οι ελαιοκαλλιεργητές να μπορούν να σταθμίσουν και να συγκρίνουν το κόστος παραγωγής τους και να εντοπίσουν πιθανά περιθώρια μείωσης, προκειμένου να αυξήσουν τα έσοδά τους».
Δεν έχει αποκλειστεί ένα δεύτερο στάδιο που θα καλύπτει τα έξοδα ελαιοτριβείου και τις τιμές εξ ελαιοτριβείου, αλλά η απόφαση αυτή εναπόκειται στη ΔΟΕ, δήλωσε ο κ. Vilar.