Η τοπική εφαρμογή ελαιολάδου προλαμβάνει τα έλκη πίεσης σε ακινητοποιημένους ασθενείς
Η τοπική εφαρμογή εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου αποτελεί μια πιο οικονομική εναλλακτική λύση για την πρόληψη των κατακλίσεων σε ακινητοποιημένους ασθενείς, με τα ίδια ευεργετικά αποτελέσματα που προσφέρουν τα συνήθη προϊόντα περιποίησης του δέρματος.
Τα έλκη πίεσης αποτελούν ένα συχνό δερματικό πρόβλημα που προκαλεί υγειονομική, οικονομική και κοινωνική επιβάρυνση. Τα έλκη μπορούν να εμφανιστούν οπουδήποτε στο σώμα, αλλά επειδή είναι πιο συχνά σε ακινητοποιημένους ασθενείς, ιδίως στους ηλικιωμένους, παρατηρούνται συχνότερα στο ιερό οστό, στους γοφούς και στις φτέρνες.
Ένα έλκος πίεσης είναι μια δερματική βλάβη, ένα τραύμα που προκαλείται δευτερογενώς λόγω ανεπαρκούς αιμάτωσης της περιοχής. Η πίεση συσσωρεύεται όταν ο μαλακός ιστός συμπιέζεται μεταξύ δύο επιπέδων – για παράδειγμα, το νοσοκομειακό κρεβάτι, ο μαλακός ιστός και το βάρος του ισχίου του ασθενούς. Τα έλκη μπορούν να οδηγήσουν σε νέκρωση (θάνατο του σωματικού ιστού) και, ως εκ τούτου, μπορούν επίσης να επηρεάσουν τις αρθρώσεις, τα οστά και να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής.
Οι στρατηγικές πρόληψης των ελκών πίεσης περιλαμβάνουν την αξιολόγηση των παραγόντων κινδύνου, τη χρήση επιφανειών στήριξης, την αλλαγή θέσης του ασθενούς, τη διατήρηση βέλτιστης διατροφικής κατάστασης, την ενυδάτωση και τη φροντίδα του δέρματος. Η φαρμακευτική βιομηχανία έχει λανσάρει προϊόντα φροντίδας του δέρματος που περιέχουν έλαια που προέρχονται από υπεροξυγονωμένα λιπαρά οξέα (HOFA) για τη θεραπεία των ελκών πίεσης.
Παρότι υπάρχουν μελέτες που καταδεικνύουν την αποτελεσματικότητα των προϊόντων περιποίησης του δέρματος με HOFA, το κόστος τους είναι υψηλό, ιδίως όταν απαιτείται μακροχρόνια θεραπεία. Σε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο PLOS ONE, οι Lupiañez-Perez και συνεργάτες προσπάθησαν να προσδιορίσουν εάν η χρήση ελαιολάδου θα μπορούσε να επιφέρει παρόμοια ευεργετικά αποτελέσματα για ακινητοποιημένους ασθενείς.
Οι συγγραφείς αναφέρουν ότι, «Το ελαιόλαδο περιέχει μεταξύ 330 και 500 mg πολυφαινολών ανά κιλό λίπους και λιγότερο από 20 mEq υπεροξειδίου ανά κιλό λίπους. Είναι συμβατό με τους ανθρώπινους ιστούς, γεγονός που το καθιστά ιδανικό προϊόν για τοπική χρήση». Επιπλέον, το ελαϊκό οξύ, τα φυσικά αντιοξειδωτικά όπως η υδροξυτυροσόλη και η τυροσόλη, καθώς και η υψηλή αντοχή στις οξειδωτικές διεργασίες, όλα αυτά ενέπνευσαν την υπόθεση ότι το ελαιόλαδο θα μπορούσε να αποτελέσει μια πιο οικονομικά αποδοτική θεραπεία για τα έλκη πίεσης, με οφέλη παρόμοια με αυτά των προϊόντων περιποίησης δέρματος HOFA.
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, τα άτομα που επιλέχθηκαν για τη δοκιμή παρακολούθησης 16 εβδομάδων ήταν παρόμοια με «τα άτομα που εξετάστηκαν στις δοκιμές αποτελεσματικότητας της HOFA». Στη δοκιμή παρακολούθησης 16 εβδομάδων, η συχνότητα εμφάνισης ελκών πίεσης σταδίου 2 μετρήθηκε ως κύριο αποτέλεσμα σε 915 ασθενείς (μέση ηλικία ασθενών 80,56 έτη) οι οποίοι τυχαιοποιήθηκαν είτε σε στη χρήση του HOFA είτε σε «δύο εφαρμογές ημερησίως της σύνθεσης με βάση το ελαιόλαδο, στις περιοχές του ιερού οστού, των γοφών και των πέλματος», με δόση 0,33 ml σε κάθε ψεκασμό. Το υγρό σπρέι περιείχε 97% εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο και 3% Hypericum perforatum και μέντα.
Οι συγγραφείς καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι «τα αποτελέσματα που προέκυψαν επιβεβαιώνουν τη μη κατωτερότητα της θεραπείας με ελαιόλαδο· δεν παρατηρήθηκαν διαφορές που να υπερβαίνουν το κατώτερο όριο του διαστήματος εμπιστοσύνης και, ως εκ τούτου, η θεραπεία με ελαιόλαδο επιτυγχάνει αποτελεσματική πρόληψη των ελκών πίεσης υπό αυτές τις συνθήκες».
Για παράδειγμα, οι συγκεκριμένες τιμές για το ιερό οστό, με 8 συμμετέχοντες σε κάθε ομάδα, ήταν 2,55% για το ελαιόλαδο και 3,08% για το HOFA. Είναι επίσης σημαντικό να σημειωθεί ότι προηγούμενες μελέτες σχετικά με το HOFA δεν έχουν διεξαχθεί ποτέ για διάστημα μεγαλύτερο του ενός μήνα. Επομένως, η διάρκεια της παρούσας μελέτης προσδίδει κλινική σημασία στην αποτελεσματικότητα του ελαιολάδου ως τοπικού παράγοντα.
Όπως υποδεικνύουν οι συγγραφείς, «Το χαμηλότερο κόστος του προϊόντος το καθιστά πιο προσιτό στον γενικό πληθυσμό και στο σύστημα υγείας, και προσφέρει μια βιώσιμη εναλλακτική λύση στη συνήθη θεραπεία με HOFA, υποσχόμενη σημαντική μείωση των δαπανών για φάρμακα και ανακούφιση του φόρτου που επιβαρύνει το υγειονομικό προσωπικό και τους φροντιστές, μέσω της μείωσης της συχνότητας εμφάνισης ελκών πίεσης.»