Η καύση ξύλου για την παραγωγή ενέργειας απειλεί τα ευρωπαϊκά δάση

Στην Ευρώπη, το ξύλο θεωρείται πηγή ενέργειας που είναι τόσο ανανεώσιμη όσο και ουδέτερη ως προς τις εκπομπές άνθρακα. Ωστόσο, εκτεταμένες δασικές εκτάσεις υποβάλλονται σε αποψίλωση για να καλυφθεί η ζήτηση σε ξύλο.

Σε μια προσπάθεια να απομακρυνθεί από τα ορυκτά καύσιμα, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδοτεί την καύση ξύλου για την παραγωγή ενέργειας εδώ και πάνω από μια δεκαετία.

Ως αποτέλεσμα, το ξύλο σε όλες τις μορφές του, όπως κορμοί δέντρων, υπολείμματα δασών, απορρίμματα καλλιεργειών και πέλλετ ξύλου, έχει καταστεί η πιο διαδεδομένη πηγή ενέργειας στην Ευρώπη.

Για πρώτη φορά, ένας θεσμικός φορέας της Ε.Ε. αναγνώρισε ότι η καύση δέντρων ενδέχεται να μην είναι ο καλύτερος τρόπος για την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα και την ανάσχεση της ανεξέλεγκτης κλιματικής αλλαγής.– Alex Mason, επικεφαλής της πολιτικής για το κλίμα και την ενέργεια της Ε.Ε., WWF

Ωστόσο, μεγάλες εκτάσεις ευρωπαϊκών δασών αρχίζουν να εξαφανίζονται για να ικανοποιήσουν την αυξανόμενη ζήτηση ξύλου σε ολόκληρη την ήπειρο. Η ενεργειακή κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει επιδεινώσει περαιτέρω το πρόβλημα της αποψίλωσης των ευρωπαϊκών δασών.

Στη Φινλανδία και την Εσθονία, τα δάση, που κάποτε θεωρούνταν κρίσιμα σημεία στη μάχη για τη μείωση των επιπέδων διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα, θεωρούνται πλέον πηγές εκπομπών άνθρακα λόγω της εκτεταμένης υλοτομίας.

Δείτε επίσης: Η Ευρώπη βιώνει το πιο ζεστό καλοκαίρι που έχει καταγραφεί ποτέ

«Οι άνθρωποι αγοράζουν πέλλετ ξύλου νομίζοντας ότι είναι η βιώσιμη επιλογή, αλλά στην πραγματικότητα συμβάλλουν στην καταστροφή των τελευταίων άγριων δασών της Ευρώπης», δήλωσε ο David Gehl της Environmental Investigation Agency, μιας ομάδας υπεράσπισης με έδρα την Ουάσιγκτον.

Στη Ρουμανία, η New York Times εντόπισε ένα φορτίο δέντρων που είχαν κοπεί από μια δασική έκταση σημαντικής οικολογικής αξίας και μεταφέρθηκαν σε ένα εργοστάσιο επεξεργασίας ξύλου, όπου τα δέντρα αλέθονται σε πριονίδι για την παραγωγή πέλλετ. Σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα, το εργοστάσιο παρέλαβε εκατοντάδες φορτία δέντρων από προστατευόμενα δάση μόνο κατά το τελευταίο έτος.

Η ζήτηση για ξύλο στην Ευρώπη έχει επίσης περάσει τον Ατλαντικό Ωκεανό, τροφοδοτώντας μια ακμάζουσα βιομηχανία με καταστροφικές επιπτώσεις στα δάση της αγροτικής νοτιοανατολικής περιοχής των Ηνωμένων Πολιτειών.

Επιπλέον, μια μελέτη που διεξήχθη από την Ε.Ε. πέρυσι διαπίστωσε ότι η καύση ξύλου για την παραγωγή ενέργειας προκαλεί περισσότερη ρύπανση από ό,τι η παραγωγή της ίδιας ποσότητας ενέργειας από ορυκτά καύσιμα.

Παρ' όλα αυτά, η ενέργεια που παράγεται από ξύλο χαρακτηρίζεται ως ουδέτερη ως προς τις εκπομπές άνθρακα στην Ευρώπη, και τα κράτη μέλη μπορούν να τη χρησιμοποιούν ελεύθερα για να επιτύχουν τους στόχους τους για καθαρή ενέργεια στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε την κατάργηση των δημόσιων επιδοτήσεων για την «πρωτογενή ξυλώδη βιομάζα», με στόχο τη σταδιακή μείωση της κοπής δέντρων για την παραγωγή ενέργειας. Από την άλλη πλευρά, η χρήση δασικών υπολειμμάτων και απορριμμάτων ξύλου ως πηγής ενέργειας θα εξακολουθήσει να είναι επιλέξιμη για επιδοτήσεις.

«Για πρώτη φορά, ένας θεσμικός φορέας της Ε.Ε. αναγνώρισε ότι η καύση δέντρων ενδέχεται να μην είναι ο καλύτερος τρόπος για την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα και την ανάσχεση της ανεξέλεγκτης κλιματικής αλλαγής», δήλωσε ο Άλεξ Μέισον, επικεφαλής της πολιτικής για το κλίμα και την ενέργεια της Ε.Ε. στο Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση (WWF).

Το νομοσχέδιο πρέπει να συζητηθεί με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτού τεθεί σε ισχύ.

Ωστόσο, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, ειδικά στην Κεντρική και Βόρεια Ευρώπη, αντιτίθενται στην πρωτοβουλία για τη σταδιακή κατάργηση της καύσης ξύλου ως πηγής ενέργειας, ιδίως ενόσω υπάρχει αβεβαιότητα σχετικά με την παράδοση των αποστολών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Ρωσία προς την Ευρώπη.

«Χρειαζόμαστε περισσότερη εγχώρια ανανεώσιμη ενέργεια και αυτάρκεια, όχι λιγότερη», δήλωσε ο Antti Kurvinen, ο Φινλανδός υπουργός Γεωργίας και Δασών. «Θα προωθήσω πλήρως την ενέργεια από τα δάση».