Τι μας λένε 485 εκατομμύρια χρόνια κλιματικής ιστορίας για τη σημερινή κρίση
Νέα έρευνα αποκαλύπτει ότι η μέση θερμοκρασία της Γης έχει μεταβληθεί πιο δραστικά στο παρελθόν από ό,τι αρχικά πιστευόταν, αλλά ο σημερινός ρυθμός παραμένει εξαιρετικά επικίνδυνος.
Νέα έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science διαπίστωσε ότι η ταυτόχρονη εμφάνιση αυξήσεων της μέσης θερμοκρασίας της Γης και υψηλών επιπέδων διοξειδίου του άνθρακα (CO2) δεν είναι αποκλειστικό φαινόμενο της σύγχρονης εποχής, αλλά χρονολογείται σχεδόν μισό δισεκατομμύριο χρόνια πίσω στην ιστορία του πλανήτη.
Σε μια μελέτη-ορόσημο, ερευνητές από αμερικανικά και βρετανικά πανεπιστήμια και το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Σμιθσόνιαν εξέτασαν το παρελθόν για να χαρτογραφήσουν τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας της Γης.
Αυτή η έρευνα δείχνει σαφώς ότι το διοξείδιο του άνθρακα είναι ο κυρίαρχος παράγοντας που ελέγχει τις παγκόσμιες θερμοκρασίες σε όλη τη γεωλογική εποχή. Όταν το CO2 είναι χαμηλό, η θερμοκρασία είναι χαμηλή· όταν το CO2 είναι υψηλό, η θερμοκρασία είναι υψηλή.
Οι ερευνητές συγκέντρωσαν πάνω από 150.000 εκτιμήσεις θερμοκρασίας από απολιθωμένα κελύφη και οργανική ύλη και τις συνδύασαν με 850 προσομοιώσεις κλιματικών μοντέλων που αναπτύχθηκαν από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Στη συνέχεια, χρησιμοποίησαν μια μέθοδο γνωστή ως αφομοίωση δεδομένων, η οποία ενσωματώνει στατιστικά τα γεωλογικά δεδομένα με τα κλιματικά μοντέλα, για να κατασκευάσουν μια καμπύλη μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας επιφάνειας που απεικονίζει λεπτομερώς τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας της Γης τα τελευταία 485 εκατομμύρια χρόνια.
Δείτε επίσης: Ο Μάιος σηματοδότησε ένα ακόμη έτος ρεκόρ για τη ζέστηΟι επιστήμονες σημείωσαν ότι η διαθεσιμότητα παλαιών πετρωμάτων και απολιθωμάτων με διατηρημένους δείκτες θερμοκρασίας περιόρισε την ικανότητά τους να ανατρέξουν στο παρελθόν.
Η καμπύλη αποκάλυψε μια σταθερή σχέση μεταξύ των μεταβολών της θερμοκρασίας και του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα, ενός αερίου του θερμοκηπίου με μεγάλη διάρκεια ζωής. Οι περίοδοι ακραίας ζέστης και τα αυξημένα επίπεδα CO2 συχνά συμπίπταν.
«Διαπιστώσαμε ότι το διοξείδιο του άνθρακα και η θερμοκρασία δεν είναι μόνο πολύ στενά συνδεδεμένα, αλλά συνδέονται με τον ίδιο τρόπο σε μια περίοδο 485 εκατομμυρίων ετών», δήλωσε η παλαιοκλιματολόγος και συν-συγγραφέας της μελέτης Τζέσικα Τίερνι από το Πανεπιστήμιο της Αριζόνα.
«Αυτή η έρευνα καταδεικνύει σαφώς ότι το διοξείδιο του άνθρακα είναι ο κυρίαρχος παράγοντας που ρυθμίζει τις παγκόσμιες θερμοκρασίες σε όλη τη γεωλογική ιστορία», πρόσθεσε. «Όταν το CO2 είναι χαμηλό, η θερμοκρασία είναι χαμηλή· όταν το CO2 είναι υψηλό, η θερμοκρασία είναι υψηλή.»
Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι η θερμοκρασία της επιφάνειας της Γης έχει παρουσιάσει μεγαλύτερες διακυμάνσεις με την πάροδο του χρόνου από ό,τι πιστευόταν προηγουμένως, από 11 ºC έως 36 ºC σε σύγκριση με 14 ºC έως 26 ºC, όπως έδειχναν προηγούμενες προσομοιώσεις, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Φανεροζωικού αιώνα.
Το Φανεροζωικό είναι η πιο πρόσφατη από τις τέσσερις εποχές της γεωλογικής ιστορίας της Γης, που εκτείνεται σχεδόν 540 εκατομμύρια χρόνια πίσω. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η ζωή στη Γη πολλαπλασιάστηκε, διαφοροποιήθηκε και κατοίκησε νέες περιοχές.
Επιπλέον, η μελέτη έδειξε ότι η τρέχουσα μέση θερμοκρασία του πλανήτη, που είναι 15 ºC, είναι χαμηλότερη από τη μέση θερμοκρασία κατά το μεγαλύτερο μέρος του Φανεροζωικού. Ωστόσο, οι ερευνητές επισήμαναν ότι οι σημερινές χαμηλότερες μέσες θερμοκρασίες δεν αποτελούν λόγο για εφησυχασμό.
«[Αυτό] με κρατάει ξύπνια τη νύχτα», είπε μία από τις ερευνητές, η Έμιλι Τζαντ. «Ανησυχώ ότι οι αρνητές της κλιματικής αλλαγής, οι σκεπτικιστές και όσοι καθυστερούν τη λήψη μέτρων θα το επισημάνουν αυτό και θα πουν: “Βλέπετε! Δεν έχουμε τίποτα να ανησυχούμε”».
Η Τζαντ πρόσθεσε ότι η πιο σημαντική πτυχή της κλιματικής κρίσης είναι το πόσο γρήγορα αλλάζουν το CO2 και η θερμοκρασία.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν εδώ και καιρό ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από ανθρώπινες δραστηριότητες θερμαίνουν τη Γη με πρωτοφανή ρυθμό, με μερικά από τα θερμότερα έτη που έχουν καταγραφεί ποτέ στον πλανήτη να συμβαίνουν τα τελευταία δέκα χρόνια.
Σύμφωνα με μια μελέτη του 2023 που εξέτασε τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα και τις αντίστοιχες θερμοκρασίες από 66 εκατομμύρια χρόνια πριν έως σήμερα, τα τρέχοντα επίπεδα του ατμοσφαιρικού CO2 της Γης – περίπου 420 μέρη ανά εκατομμύριο – είναι σχεδόν 50 τοις εκατό υψηλότερα από τα επίπεδα CO2 πριν από την έναρξη της εκβιομηχάνισης τον 18ο αιώνα.
Το αποτέλεσμα είναι μια αύξηση περίπου 1,2 ºC στη μέση παγκόσμια θερμοκρασία σε σύγκριση με τα προ-βιομηχανικά επίπεδα, κοντά στο όριο θέρμανσης των 1,5 ºC που οι χώρες του κόσμου έχουν δεσμευτεί να μην ξεπεράσουν.
«Ανεξάρτητα από το πόσους ακριβώς βαθμούς αλλάζει η θερμοκρασία, είναι σαφές ότι έχουμε ήδη οδηγήσει τον πλανήτη σε μια σειρά συνθηκών που δεν έχει ξαναδεί το είδος μας», δήλωσε ο Gabriel Bowen, ένας από τους ερευνητές. «Αυτό θα πρέπει να μας κάνει να σταματήσουμε και να αναρωτηθούμε ποια είναι η σωστή πορεία προς τα εμπρός.»