Ένας φθηνός και εύκολος τρόπος ποσοτικοποίησης των βιοφαινολών για τον ισχυρισμό υγείας της ΕΕ
Μια ομάδα ερευνητών έδειξε πώς μια απλή μέθοδος μπορεί να εφαρμοστεί από μικρά εργαστήρια και παραγωγούς για να πιστοποιήσουν τη συμμόρφωση με τον ισχυρισμό υγείας της Ευρώπης σχετικά με τις πολυφαινόλες.
Μια ομάδα ερευνητών, στην οποία συμμετέχουν ο Enrico Valli, Alessandra Bendini, Giuseppe Di Lecce και Tullia Gallina Toschi από το Πανεπιστήμιο της Μπολόνια, καθώς και η Patricia Reboredo-Rodríguez και ο Jesus Simal-Gándara από το Πανεπιστήμιο του Βίγο, πρότειναν τη χρήση μιας απλής αναλυτικής μεθόδου για τον ποσοτικό προσδιορισμό της περιεκτικότητας σε φαινολικά συστατικά των εξαιρετικών παρθένων ελαιολάδων, προκειμένου να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις που εισήγαγε ο κανονισμός 432/2012 της ΕΕ, ο οποίος καθορίζει έναν κατάλογο επιτρεπόμενων ισχυρισμών υγείας για τα τρόφιμα.
Η ομάδα δημοσίευσε τα ευρήματά της στο European Journal of Lipid Science and Technology.
«Όπως είναι γνωστό, υπάρχουν εξελιγμένες χρωματογραφικές τεχνικές, όπως η υγρή χρωματογραφία υψηλής απόδοσης (HPLC) σε συνδυασμό με ανιχνευτή υπεριώδους-ορατού φάσματος ή φασματομετρία μάζας, που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση της περιεκτικότητας σε φαινολικά συστατικά των παρθένων ελαιολάδων», εξήγησε ο Di Lecce.
«Ωστόσο, αυτά τα συστήματα απαιτούν πολύ ακριβά αναλυτικά εργαλεία και εξειδικευμένους τεχνικούς, ενώ τα πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα που προέκυψαν από αυτή την προκαταρκτική μελέτη δείχνουν ότι η απλή και φθηνή χρωματομετρική μέθοδος που βασίζεται στη χρήση του αντιδραστηρίου Folin-Ciocalteu (FC) μπορεί επίσης να εφαρμοστεί αποτελεσματικά για την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τον ισχυρισμό υγείας σχετικά με τις πολυφαινόλες που εισήγαγε ο κανονισμός της ΕΕ.»
Προκειμένου να μεταδοθούν σωστά οι υγιεινές ιδιότητες του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου σύμφωνα με τον κανονισμό 432/2012 της ΕΕ, είναι απαραίτητο:
– να κοινοποιηθεί ένα αναλυτικό πρωτόκολλο για τον προσδιορισμό της ποσότητας υδροξυτυροσόλης και των παραγώγων της που έχουν αποδεδειγμένη δράση προστασίας των λιπιδίων του αίματος από το οξειδωτικό στρες·
– να ελέγχεται, με βάση αυτό το πρωτόκολλο, εάν τα EVOO πληρούν τις απαιτήσεις της ΕΕ για την αναγραφή του συγκεκριμένου ισχυρισμού υγείας στην ετικέτα.
Η μέθοδος FC είναι μια γνωστή χρωματομετρική ανάλυση που απαιτεί μόνο κοινό και φθηνό εξοπλισμό και μπορεί να εκτελεστεί σε οποιοδήποτε εργαστήριο. Χρησιμοποιείται συνήθως για την αξιολόγηση φαινολικών ενώσεων σε υδροαλκοολικά εκχυλίσματα EVOO.
Με βάση μια προκαταρκτική μελέτη, οι ερευνητές πρότειναν τη χρήση υδροξυτυροσόλης για την έκφραση των αποτελεσμάτων που ελήφθησαν με τη μέθοδο FC. «Δοκιμές που διεξήχθησαν με στατιστικό λογισμικό έδειξαν ότι τα δεδομένα της FC είναι πλήρως συγκρίσιμα με αυτά που ελήφθησαν, μετά από υδρόλυση, με τη μέθοδο HPLC-UV χρησιμοποιώντας υδροξυτυροσόλη και τυροσόλη για την έκφραση των αποτελεσμάτων», κατέληξε ο Enrico Valli.
Τα πολλά υποσχόμενα ευρήματα, τα οποία πρέπει να επιβεβαιωθούν με την ανάλυση μεγάλου αριθμού δειγμάτων για την εξαγωγή τελικών συμπερασμάτων, δείχνουν πώς μια απλή μέθοδος μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά από μικρά εργαστήρια και παραγωγούς για την επαλήθευση ή την πιστοποίηση της συμμόρφωσης με τον ισχυρισμό υγείας για τις πολυφαινόλες. Αυτό συνάδει με την αυξανόμενη ανάγκη να προταθούν ταχείες και καινοτόμες εργαλειακές προσεγγίσεις για την ποιότητα και την αυθεντικότητα των ελαιολάδων, όπως αναφέρουν ορισμένοι από τους συγγραφείς σε μια πρόσφατα δημοσιευμένη ανασκόπηση.
Με χρηματοδότηση ύψους 5 εκατομμυρίων ευρώ, το πρόγραμμα OLEUM του προγράμματος «Ορίζοντας 2020» της ΕΕ, το οποίο κέρδισε πρόσφατα μια κοινοπραξία υπό τη συντονιστική ευθύνη της Tullia Gallina Toschi (Πανεπιστήμιο της Μπολόνια), έχει ως γενικό στόχο τη διασφάλιση της ποιότητας και της αυθεντικότητας των ελαιολάδων σε παγκόσμια κλίμακα.
Στο πλαίσιο αυτού του έργου, μια συγκεκριμένη εργασία υπό την ηγεσία της Μαρίας Τσιμίδου (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης) θα αφιερωθεί στη δημιουργία ενός αξιόπιστου πρωτοκόλλου για τον προσδιορισμό των φαινολικών ενώσεων στα παρθένα ελαιόλαδα σύμφωνα με τον ισχυρισμό υγείας. Περαιτέρω μελέτη, στην οποία θα συμμετάσχουν πολλά εργαστήρια σε όλο τον κόσμο, θα καταστεί δυνατή χάρη στο έργο OLEUM, με σκοπό την καινοτομία και την εναρμόνιση του ποσοτικού προσδιορισμού των πολυφαινολών του ελαιολάδου.