Η Ισπανία ετοιμάζεται να καταργήσει τον φόρο προστιθέμενης αξίας στις πωλήσεις ελαιολάδου

Η μείωση των φόρων εντάσσεται στο πλαίσιο ευρύτερων προσπαθειών για την αντιμετώπιση της αύξησης του κόστους διαβίωσης. Το μέτρο θα καταργήσει τον ΦΠΑ στο ελαιόλαδο έως τις 30 Ιουνίου.

Η ισπανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι το ελαιόλαδο θα προστεθεί στον κατάλογο των βασικών τροφίμων που απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ, ο οποίος είναι παρόμοιος με τον φόρο επί των πωλήσεων, στο πλαίσιο της στρατηγικής της για την ανάσχεση του πληθωρισμού εν μέσω της συνεχιζόμενης κρίσης του κόστους διαβίωσης.

Τα νέα μέτρα αναμένεται να ψηφιστούν με ταχεία διαδικασία, χωρίς να αναμένονται αντιρρήσεις από τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Αν και ο πληθωρισμός παρέμεινε αρκετά χαμηλότερος από τις αυξήσεις που παρατηρήθηκαν στις περισσότερες άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ο πρόσφατος πληθωρισμός, που προκλήθηκε από την αύξηση του κόστους της ενέργειας, την παγκόσμια αστάθεια των τιμών των τροφίμων και τις κακές σοδειές λόγω των παρατεταμένων ξηρασιών, έχει επηρεάσει σημαντικά το κόστος διαβίωσης στην Ισπανία.

Δείτε επίσης: Πτώση των πωλήσεων ελαιολάδου στην Ισπανία και την Ιταλία εν μέσω αυξανόμενων τιμών

Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η NielsenIQ τον Δεκέμβριο, το μέσο ετήσιο καλάθι αγορών των νοικοκυριών αυξήθηκε κατά 800 ευρώ μεταξύ Νοεμβρίου 2022 και Νοεμβρίου 2023, με το ελαιόλαδο να σημειώνει μερικές από τις υψηλότερες αυξήσεις τιμών κατά 79%, 69% και 60% για το εξαιρετικό παρθένο, παρθένο και μη παρθένο ελαιόλαδο, αντίστοιχα.

Για να αντιμετωπίσει αυτό το πρόβλημα, η ισπανική κυβέρνηση υπό την ηγεσία του Ισπανικού Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος (PSOE) του Pedro Sánchez εισήγαγε μια σειρά μέτρων το 2023, συμπεριλαμβανομένης της κατάργησης του ΦΠΑ σε βασικά τρόφιμα όπως τα φρούτα και τα λαχανικά, και τη μείωση του συντελεστή στο 5% για άλλα είδη διατροφής, όπως τα ζυμαρικά και το ελαιόλαδο.

Το νέο ψήφισμα, το οποίο αναμένεται να ψηφιστεί ως νόμος μέχρι τα μέσα Ιανουαρίου, θα παρατείνει αυτά τα μέτρα μέχρι τις 30 Ιουνίου, καταργώντας παράλληλα τον ΦΠΑ στο ελαιόλαδο. Στον κατάλογο των απαλλασσόμενων από ΦΠΑ προστέθηκαν επίσης τα ζυμαρικά και οι σπόροι.

Η συμφωνία επιτεύχθηκε μετά από έκτακτες συναντήσεις μεταξύ υπουργείων, φορέων και αρκετών σημαντικών ομάδων συμφερόντων που εκπροσωπούν παραγωγούς ελαιολάδου, αγρότες, σούπερ μάρκετ και χονδρεμπόρους.

Ο Λουίς Πλάνας, υπουργός Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων, δήλωσε ότι η τιμή των τροφίμων είναι «ένα πρόβλημα που απασχολεί ιδιαίτερα τους πολίτες και το οποίο η κυβέρνηση προσπαθεί να αντιμετωπίσει με αυτού του είδους τα μέτρα» και ότι «η διατήρηση της μείωσης του ΦΠΑ στα τρόφιμα είναι προς το συμφέρον όλων των πολιτών».

Τα μέτρα ισχύουν μόνο για τις λιανικές πωλήσεις, προκειμένου να αποφευχθεί η διευκόλυνση της αύξησης των περιθωρίων κέρδους των επιχειρήσεων, που ενδεχομένως θα δημιουργηθούν από αυξήσεις των τιμών μετά την ψήφιση του μέτρου κατάργησης του ΦΠΑ. Πρόκειται για θέμα καθιερωμένης πολιτικής του PSOE, το οποίο εφάρμοσε παρόμοια στρατηγική για τη μείωση του κόστους καυσίμων για τους αυτοκινητιστές το 2022.

Η κίνηση αυτή έρχεται ακριβώς τη στιγμή που η γειτονική Πορτογαλία, η οποία κατάργησε τον ΦΠΑ στο ελαιόλαδο και σε σχεδόν 50 άλλα είδη διατροφής πέρυσι, δεν κατάφερε να ανανεώσει ή να παρατείνει τα προσωρινά μέτρα ελάφρυνσης, τα οποία έληξαν στις 4 Ιανουαρίου.

Η επισιτιστική ασφάλεια αποτελεί υψηλή προτεραιότητα για τον Σάντσεζ, ο οποίος ανακοίνωσε την Εθνική Στρατηγική για τα Τρόφιμα της κυβέρνησής του κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συζήτησης για την ανάληψη των προεδρικών καθηκόντων.

Σύμφωνα με τον Πλανάς, η στρατηγική θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της διατήρησης της παραγωγής τροφίμων στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής και θα εξασφαλίσει την αυτονομία της Ισπανίας στον τομέα των τροφίμων σε έναν «διασυνδεδεμένο κόσμο».