Η Διάσκεψη για το Κλίμα COP28 ξεκινά εν μέσω εντάσεων
Η διάσκεψη για το κλίμα COP28 στο Ντουμπάι έχει προκαλέσει αντιπαραθέσεις σχετικά με τον ρόλο των εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου στις διαπραγματεύσεις.
Παγκόσμιοι ηγέτες και αντιπροσωπείες από σχεδόν 200 χώρες συγκεντρώνονται στο Ντουμπάι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, προκειμένου να συζητήσουν μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, σε μια χρονιά που χαρακτηρίζεται από ακραία καιρικά φαινόμενα σε ολόκληρο τον πλανήτη.
Ο κύριος στόχος της COP28, της 28ης ετήσιας διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή, είναι να διατηρηθεί ο στόχος μεταξύ των χωρών του κόσμου για τη διατήρηση της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας κάτω από 2 °C – και κατά προτίμηση κάτω από 1,5 °C – κατά τη διάρκεια αυτού του αιώνα, σε σύγκριση με τα προ-βιομηχανικά επίπεδα, όπως ορίζεται στη Συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα του 2015.
Η IPCC, η Διακυβερνητική Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή, έχει επισημάνει ότι η επίτευξη του στόχου των 1,5 βαθμών είναι ζωτικής σημασίας για την αποτροπή των πιο καταστροφικών επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Δείτε επίσης: Οι ελιές μπορούν να βοηθήσουν στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγήςΩστόσο, με βάση πρόσφατες επιστημονικές εκτιμήσεις, η μέση παγκόσμια θερμοκρασία πιθανότατα θα υπερβεί το όριο των 1,5 °C και θα αυξηθεί κατά περίπου 2,4 °C έως 2,7 °C πάνω από τα προ-βιομηχανικά επίπεδα έως το 2100, με βάση τις τρέχουσες πολιτικές.
Οι μετεωρολόγοι έχουν επίσης προειδοποιήσει ότι το 2023 αναμένεται να είναι το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί ποτέ στον πλανήτη, ενώ το 2024 πιθανότατα θα καταγράψει ακόμη υψηλότερα ρεκόρ θερμοκρασίας.
Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με μελέτη της βρετανικής ΜΚΟ Save the Children που δημοσιεύθηκε πριν από την COP28, περισσότερα από 27 εκατομμύρια παιδιά σε 12 χώρες βίωσαν οξεία επισιτιστική ανασφάλεια το 2022 λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων, τα οποία έχουν συνδεθεί με την κλιματική αλλαγή.
Ωστόσο, η COP28 έγινε θέατρο αντιπαραθέσεων ακόμη και πριν από την επίσημη έναρξη των εργασιών της την περασμένη Πέμπτη.
Ο διορισμός του Σουλτάνου Αχμέτ αλ-Τζάμπερ, διευθύνοντος συμβούλου της ADNOC, της κρατικής εταιρείας πετρελαίου των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, ως προέδρου της συνόδου κορυφής έχει επικριθεί ευρέως από περιβαλλοντολόγους και άλλες ομάδες συμφερόντων.
«Αυτός ο διορισμός είναι κάτι παραπάνω από το να βάζεις την αλεπού να φυλάει το κοτέτσι», δήλωσε η Τερέζα Άντερσον, επικεφαλής της ActionAid για την Κλιματική Δικαιοσύνη.
«Η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το Κλίμα υποτίθεται ότι είναι ένας χώρος όπου ο κόσμος καλεί τους ρυπαίνοντες να λογοδοτήσουν, αλλά όλο και περισσότερο καταλαμβάνεται από εκείνους που έχουν αντίθετα συμφέροντα», πρόσθεσε η Άντερσον. «Όπως και στη σύνοδο του περασμένου έτους, βλέπουμε όλο και περισσότερο τα συμφέροντα των ορυκτών καυσίμων να αναλαμβάνουν τον έλεγχο της διαδικασίας και να τη διαμορφώνουν ώστε να εξυπηρετεί τις δικές τους ανάγκες.»
Επιπλέον, έγγραφα στα οποία είχε πρόσβαση το BBC φέρεται να δείχνουν ότι ο Σουλτάν αλ-Τζάμπερ σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει τη σύνοδο κορυφής για το κλίμα COP28 ως μέσο για τη διαπραγμάτευση συμφωνιών για τα ορυκτά καύσιμα με άλλες χώρες και ιδιωτικές εταιρείες πετρελαίου.
Ο Αλ-Τζάμπερ απέρριψε τις κατηγορίες, δηλώνοντας ότι η κλιματική αλλαγή μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο εάν το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο αποτελούν μέρος των συζητήσεων στη σύνοδο κορυφής για το κλίμα.
Τα ΗΑΕ δήλωσαν ότι τα έγγραφα που δημοσίευσε το BBC είναι ανακριβή και ότι τυχόν επαγγελματικές συνομιλίες σχετικά με το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο που θα πραγματοποιηθούν στη COP28 θα γίνουν μόνο σε «ιδιωτικό επίπεδο».
Όταν κλήθηκε από δημοσιογράφους να σχολιάσει την υποτιθέμενη μυστική ατζέντα του αλ-Τζάμπερ για νέες συμφωνίες πετρελαίου, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες είπε: «Δεν μπορώ να πιστέψω ότι είναι αλήθεια».
Είναι επίσης εμφανής μια αισθητή διαφωνία μεταξύ των συμμετεχόντων στη COP28 σχετικά με τη χρήση ορυκτών καυσίμων για την παραγωγή ενέργειας, η οποία θεωρείται η κύρια πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Ο πρόεδρος της συνόδου κορυφής, Σουλτάν αλ-Τζάμπερ, ζήτησε τη σταδιακή μείωση (phase-down) της χρήσης τους, ενώ μια συμμαχία της Ε.Ε. και άλλων χωρών πιέζει για την πλήρη κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και τη μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
«Ο στόχος μας είναι να καταργήσουμε πραγματικά τα ορυκτά καύσιμα το συντομότερο δυνατό και να διατυπώσουμε κείμενα που να ανταποκρίνονται σε αυτόν τον σκοπό», δήλωσε ο Wopke Hoestra, Ευρωπαίος Επίτροπος για την Κλιματική Δράση.
Ωστόσο, αξιωματούχοι από χώρες παραγωγούς πετρελαίου απέδωσαν την προθυμία της Ένωσης να καταργήσει τα ορυκτά καύσιμα στο γεγονός ότι οι χώρες της Ε.Ε. είναι μικροί παραγωγοί πετρελαίου και εξαρτώνται σχεδόν εξ ολοκλήρου από τις εισαγωγές πετρελαίου για την κάλυψη των ενεργειακών τους αναγκών.
Οι χώρες που συμμετέχουν στην COP28 αναμένεται επίσης να εγκρίνουν την καταβολή των πρώτων αποζημιώσεων για «απώλειες και ζημίες», που συμφωνήθηκαν στην COP27 πέρυσι, για να βοηθήσουν τις αναπτυσσόμενες χώρες που έχουν πληγεί από την κλιματική αλλαγή.