Οι υψηλές τιμές αλλάζουν τη στάση των Ιταλών απέναντι στο ελαιόλαδο

Έρευνες καταναλωτών δείχνουν ότι οι Ιταλοί αγοράζουν λιγότερο εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, ενώ άλλα στοιχεία επιβεβαιώνουν τη μείωση των πωλήσεων στα σούπερ μάρκετ.

Ένας μακροχρόνιος φόβος των Ιταλών παραγωγών ελαιολάδου, οι οποίοι αναγκάστηκαν να αυξήσουν τις τιμές τους, έχει γίνει πραγματικότητα: τα ιταλικά νοικοκυριά καταναλώνουν λιγότερο ελαιόλαδο. 

Σύμφωνα με την τελευταία δειγματοληπτική έρευνα, ένα αυξανόμενο ποσοστό καταναλωτών επιλέγει να αγοράζει εναλλακτικά βρώσιμα έλαια για το μαγείρεμα, καθώς οι τιμές του ελαιολάδου παραμένουν πολύ πάνω από τον μέσο όρο της προηγούμενης δεκαετίας. 

Το Istituto Piepoli διαπίστωσε ότι το 30% των ερωτηθέντων υιοθέτησε νέες αγοραστικές συνήθειες, καθώς η τιμή του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου αυξήθηκε από 4 σε 9 ευρώ ανά λίτρο.

Δείτε επίσης: Πτώση των πωλήσεων ελαιολάδου στην Ισπανία και την Ιταλία εν μέσω αυξανόμενων τιμών

Σύμφωνα με τη δειγματοληπτική έρευνα που δημοσίευσε η IlSole24Ore, το 12% των καταναλωτών μείωσε τις δαπάνες του για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο κατά περισσότερο από το ήμισυ. Ένα επιπλέον 47% των καταναλωτών δήλωσε ότι τώρα ξοδεύει 30% λιγότερα για ελαιόλαδο.

Ενώ το 55% δεν άλλαξε τις μαγειρικές του συνήθειες, οι υπόλοιποι καταναλωτές επέλεξαν φθηνότερα σπορέλαια για το μαγείρεμα, διατηρώντας το ελαιόλαδο μόνο ως περιστασιακό συστατικό. Το 3% επέλεξε άλλα έλαια για όλες τις ανάγκες του.

Μόνο ένα μικρό ποσοστό των καταναλωτών που ερωτήθηκαν (3%) συμφώνησε ότι μια δίκαιη τιμή για ένα λίτρο εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου θα έπρεπε να είναι περίπου 12 ευρώ, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία ανέφερε ότι 7 ευρώ είναι μια δίκαιη τιμή.

Η έρευνα μέτρησε το κλίμα των καταναλωτών, συμπεριλαμβανομένης της στάσης τους απέναντι στην οικονομία και την προσωπική τους οικονομική κατάσταση. Σύμφωνα με αρκετούς παραγωγούς ελαιολάδου, τα στοιχεία αυτά δεν αντανακλούν τις πραγματικές τάσεις των πωλήσεων του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου.

«Παρά την αύξηση των τιμών το 2024, η κατανάλωση ιταλικού εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου αυξήθηκε κατά 3%, αποδεικνύοντας ότι οι καταναλωτές εκτιμούν την ποιότητα και την ιχνηλασιμότητα του προϊόντος «Made in Italy», δήλωσε ο David Granieri, πρόεδρος της Unaprol, μιας ένωσης παραγωγών ελαιολάδου, υποδηλώνοντας ότι η ελκυστικότητα του ιταλικού εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου παραμένει ισχυρή.

Ο Zefferino Monini, διευθύνων σύμβουλος της Monini, ενός από τους μεγαλύτερους ιταλούς παραγωγούς ελαιολάδου, συμφώνησε, προσθέτοντας ότι οι δειγματοληπτικές έρευνες αποτυπώνουν μόνο τη διάθεση των καταναλωτών.

«Τα στοιχεία της Nielsen, τα οποία παρακολουθούν τις πραγματικές πωλήσεις, δείχνουν μια μικρή πτώση», είπε. «Το 2023, οι πωλήσεις εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου από μεγάλες αλυσίδες λιανικής μειώθηκαν κατά 9,5%», προσθέτοντας ότι υπήρξε μείωση 7,8% για τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο του 2024.

Ο Monini δήλωσε ότι πιστεύει ότι τα ελπιδοφόρα αποτελέσματα της τρέχουσας συγκομιδής θα μειώσουν τις τιμές μεσοπρόθεσμα, φέρνοντάς τις στα 6 ευρώ ανά φιάλη.

Ενώ οι υψηλές τιμές του ελαιολάδου αποδίδονται κυρίως στη σημαντικά μειωμένη παγκόσμια παραγωγή ελαιολάδου τα τελευταία δύο χρόνια, οι παραγωγοί πιστεύουν ότι αυτές οι τιμές ενδέχεται να συμβάλουν στην αλλαγή της αντίληψης για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο στην αγορά.

«Οι καταναλωτές μαθαίνουν ότι αν πρέπει να ξοδέψουν περισσότερα για το προϊόν, η καλύτερη επιλογή είναι να ξοδέψουν για ένα προϊόν που παράγεται στην Ιταλία», δήλωσε η Chiara Coricelli, διευθύνουσα σύμβουλος της Pietro Coricelli.

«Όταν το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο πωλούνταν στα 3 ευρώ τη φιάλη, είχε υποτιμηθεί», πρόσθεσε. «Αυτές οι τιμές δεν ήταν βιώσιμες, καθώς δεν μπορούσαν να εγγυηθούν εισόδημα σε ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής». 

Λίγες ημέρες πριν από τη δημοσίευση της δειγματοληπτικής έρευνας, ο Andrea Carrassi, γενικός διευθυντής της ομάδας ελαιολάδου της Ιταλικής Ένωσης Βιομηχανίας Εδώδιμων Ελαίων (Assitol), προειδοποίησε ότι το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο δεν μπορεί να θεωρηθεί εμπορεύμα. 

«Αυτή είναι η κατάλληλη ιστορική στιγμή για να μεταδώσουμε ένα μήνυμα στον καταναλωτή, ότι δηλαδή το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο έχει μια πολύ συγκεκριμένη αξία, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να πληρώνεται δίκαια, ακριβώς όπως συνέβη με το κρασί», είπε.

Η Assitol ζήτησε πρόσφατα από εθνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς να ξεκινήσουν σχετικές επικοινωνιακές εκστρατείες για την προώθηση των οφελών του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου για την υγεία.

Η Sara Merigo, διευθύνουσα σύμβουλος του Istituto Piepoli, επιβεβαίωσε ότι τα στοιχεία πωλήσεων διαφέρουν από τη διάθεση των καταναλωτών. Αποδίδει τις σημαντικές αντιδράσεις της έρευνας στη μοναδική σχέση που έχουν οι Ιταλοί με το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο.

«Δεν είναι απλώς ένα προϊόν», είπε. «Μας εκπροσωπεί στη διεθνή σκηνή και αποτελεί μέρος της διατροφής μας εδώ και αιώνες».